Hicri Takvimin İlk ayı Olan Muharrem Ayında Yapılacak İbadet ve Davranışlar

Müslümanlar tarafından önemli bir ay olan Muharrem ayı 31 Ağustos cumartesi günü başladı. Muharram ayının 10. günü olan aşure günü ise 9 Eylül pazartesi günü başladı. Peki aşure günü ne zaman bitiyor, aşure günü kaç gün sürüyor?

Muharrem ayının ne zaman başlayıp ne zaman biteceği sorgulayan vatandaşlar bir yandan da bu mübarek ayda yapılması gereken ibadetlerin neler olduğunu öğrenmek istiyor. Peki, Muharrem ne zaman bitecek? Muharrem ayı ibadetleri neler?

Bu mübarek Muharrem ayı 29 Eylül’de bitecek ve Safer ayı 30 Eylül 2019’da başlayacak.
İşte, Muharrem ayını biteceği tarih ve Muharrem ayında yapılması gereken ibadetler…

Bu mübarek Muharrem ayı 29 Eylül’de bitecek ve Safer ayı başlayacak.

MUHARREM AYINA ÖZEL ORUÇ VE NAMAZ VAR MI: Bu soruya Diyanet İşleri Başkanlığı’nın verdiği yanıt şöyle;

Mübarek gün ve gecelerde farz, vacip hükmünde bağlayıcı özel bir ibadet şekli yoktur. Sahih kaynaklarda Muharrem ayına özel bir nafile namazın olduğuna dair herhangi bir rivayet mevcut değildir.

Mübarek gün ve gecelerde kaza namazları olanların öncelikle kaza namazlarını kılmaları uygun olur. Ayrıca Kur’an okumak ve anlamak, dinî eserlerden istifade etmek, zikir ve salavatla meşgul olmak da unutulmamalıdır.

Muharrem ayı içerisinde oruç tutmak ise, müstehabtır. Bu ayın başında, sonunda veya ortasında yani 13, 14, 15’inci günlerinde ya da 9, 10 veya 10 ve 11’inci günlerinde oruç tutulabilir.

Resûl-i Ekrem (s.a.s.) şöyle buyurmuşlardır: “Ramazan orucu dışında en faziletli oruç, Allah’ın ayı Muharremde tutulan oruçtur. Farzlar dışında en faziletli namaz da gece namazıdır.” (Müslim, Sıyâm, 202-203; Ebû Dâvûd, Savm 55; Tirmizî, Salât, 212; Nesâî, Kıyâmü’l-leyl, 6)

Muharrem ayının onuncu gününe de, âşûrâ günü denmektedir. Resûlullah (s.a.s.), “Âşûrâ günü orucunun önceki yılın (küçük) günahlarına keffâret olacağını umarım.” (Tirmizî, Savm, 48) buyurarak, ümmetine bu günde oruç tutmayı tavsiye etmişlerdir. Âşûrâ günü oruç tutmakla ilgili olarak İbn Abbâs (r.a.) şöyle anlatıyor: “Resûlullah (s.a.s.) Medine’ye gelince, Yahûdilerin âşûre günü oruç tuttuklarını gördü. Onlara, ‘Bu da ne (niçin oruç tutuyorsunuz)?’ diye sordu. ‘Bu, salih (hayırlı) bir gündür. Allah, o günde İsrâiloğullarını düşmanlarından kurtardı. (Şükür olarak) Mûsâ o gün oruç tuttu.’ dediler. Resûlullah (s.a.s.) da, ‘Ben Mûsâ’ya sizden daha yakınım’ buyurup o gün oruç tuttu ve müslümanlara da tutmalarını tavsiye etti.” (Buhârî, Savm, 69; Müslim, Sıyâm 127; Ebû Dâvûd, Savm, 65)

Hz. Peygamber (s.a.s.) döneminde Yahûdiler sadece Muharrem ayının 10. (âşûrâ) gününde oruç tuttuklarından, onlarınkine benzememesi için öncesine veya sonuna bir gün ilave edilerek oruç tutulmasını tavsiye etmiştir. Bazı rivayetlerde ise bir öncesine ve bir sonrasına ilave ederek üç gün oruç tutulmasını tavsiye etmiştir (Müttekî, Kenzü’l-ummâl, VIII, 570). Bu nedenle âşûrâ günü oruç tutulurken önemli olan âşûrâ gününü yalnız tutmamaktır. Bir önceki veya sonraki günü ilaveyle iki gün oruç tutulabileceği gibi her ikisini de ilave ederek üç gün de tutulabilir.

MUHARREM ORUCU NE ZAMAN TUTULUR: Muharrem ayının İlk günü, 9. , 10. ve 11. günü, Aşure günü oruç tutmak faziletlidir. Ancak bugünler dışında da oruç tutulabilir. Hz. Peygamber’in aşure gününde devamlı olarak oruç tuttuğu rivayet edilmiştir. Fakat sadece o günde oruç tutulması doğru görülmemiş, bunun yanında bir önceki veya bir sonraki günün de oruçlu geçirilmesi tavsiye edilmiştir. Hz. Peygamber aşure orucunu da tavsiye etmiş, kezâ receb, zilkade, zilhicce ve muharrem aylarında üç gün oruç tutulmasını öğütlemiştir. Bu üç günün muharrem ayındaki uygulaması aşuredan önceki gün, aşure günü ve aşureden sonraki gün şeklindeydi. Bilindiği gibi aşure günü muharremin 10. günüdür.

İmam Şâfiî ile ashâbı, İmam Ahmed, İshak ve başkaları şöyle demişlerdir:

“Muharrem ayının dokuzuncu ve onuncu gününün birlikte tutulması müstehaptır. Çünkü Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- onuncu günü oruç tutmuş ve dokuzuncu günü de tutmaya niyet etmiştir.”

Buna göre Âşûrâ (onuncu) günü orucu derecelidir. En alt derecesi sadece onuncu günde oruç tutmaktır. Bundan bir derece yukarısı ise; onuncu gün ile birlikte dokuzuncu günde de oruç tutmaktır. Muharrem ayında ne kadar fazla oruç tutulursa, o kadar fazîletli ve güzel olur. Eğer onuncu gün ile birlikte dokuzuncu günde de oruç tutmanın hikmeti nedir? diye soracak olursan, bunun cevabı şudur:

İmam Nevevî bu konuda şöyle demiştir:

“Ashâbımızdan âlimlerle diğer âlimler, (onuncu gün ile birlikte) dokuzuncu günde de oruç tutmanın müstehap oluşunun hikmetinin sebeplerini şöyle zikretmişlerdir:

Birincisi:

Bundan kasıt; sadece onuncu günü oruç tutan yahudilere muhalefet (onlara aykırı hareket) etmek içindir. Bu, İbn-i Abbas’tan -Allah ondan ve babasından râzı olsun- rivâyet olunan görüştür.

İkincisi:

Bundan kasıt; Âşûrâ (onuncu) günü orucunu başka bir oruç ile birleştirmektir. Nitekim Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-, yalnızca Cuma günü oruç tutmayı yasaklamıştır.

Üçüncüsü:

Hilâlin noksan (29 gün) olmasından ve sayıda hata yapılıp dokuzuncu günün onuncu gün sayılmasından endişe edildiği için onuncu günde oruç tutmakla ihtiyatlı davranılmış olunur.”

SAFER AYI

Hicri ayların ikincisi olan Safer ayı halk arasında yanlış bir şekilde bela ve musibetlerin yaşandığı ay olarak biliniyor. Hicri aylardan biri olan Safer ayında, özellikle de Safer ayının ilk çarşambası ve son çarşambası okunacak dua çok makbuldür. 2019 yılı Safer ayı 30 Eylül 2019 tarihinde başlayacak.

Hicri aylardan biri olan Safer ayında, özellikle de Safer ayının ilk çarşambası ve son çarşambası okunacak dua çok makbuldür. 2019 Yılı Safer Ayı 30 Eylül 2019 tarihinde başlayacak ve 28 Ekim 2019 tarihinde sona erecek. 2020 Yılı Safer Ayı 18 Eylül 2020 tarihinde başlayacak 17 Ekim 2020 tarihinde sona erecek. Safer ayının anlam ve önemine yakışır şekilde geçirmek isteyenler için Safer Ayı İbadetlerini iyi bilmek gerekir.

Muharrem ayından sonra gelen İslami ayların ikincisi Safer Ayı’dır. Belaların birinci kat semaya indiği felaket ayı, bela ayı olarak da anıldığı için “uğursuzluk ayı” olduğu söylenir. Kameri aylardan 2. ayı olan ve Muharrem ayından sonra Safer ayı gelir. Safer ayı halk tarafından bela ve musibetlerin çok göründüğü bir ay olarak bilinir. Safer ayı Miladi takvime göre her yıl 10 gün geriye gelir.

Safer Ayı hicri takvimin ikinci ayıdır. Mübarek Muharrem Ayı’ndan sonra gelen bu ay’da biz müslümanlar için bir hayli kıymetlidir. Safer Ayı, Cahilliye yani Peygamber Efendimiz’e karşı çıkmış olan dönem araplarının uğursuz saydığı bir aydır. Pek çoğu bu ay içinde “Umre” yapmanın uğursuz olduğunu söylerken, Peygamber Efendimiz (s.a.v) “Umre yapmak her ay helaldir” buyurmuşlar.

Safer ayının son çarşamba gecesi veya günü, âfât-ı semâviye ve âfât-ı arâziyeden muhâfaza olmak için 2 rek’at namaz kılınır. Her rek’atte 1 Fâtiha-i şerîfe, 11 İhlâs-ı şerîf okunur. Namazdan sonra en az 11 İstiğfâr-ı şerîf ve 11 Salât-ı Münciye okunur.

Kamer aylarının ikincisi olan Safer ayında belalardan korunmak için günahlara tövbe etmeli, çokça istiğfar çekmeli, kaza namazı kılmalı. Ayrıca sadaka vermeli ve salavatlar ile meşgul almalıdır. Resul-i Ekrem (asm) Efendimiz şöyle buyurdu: “Sadaka belâyı def eder ve ömrü uzatır.” (Heysemi, Mecmaü’z-Zevaid, III/63)

SAFER AYI DUÂSI

Allâhümme bârik fî şehri’s-saferi va’htim le-nâ bi’s-sa’â-deti ve’z-zaferi.